Bloedluis bij kippen is een hardnekkig probleem dat je snel en grondig moet aanpakken. Deze kleine, roodbruine mijten (Dermanyssus gallinae) zuigen ‘s nachts bloed bij je kippen en verstoppen zich overdag in kieren, naden en spleten van het hok. Een besmetting merk je vaak pas als je kippen al flink last hebben: ze worden onrustig, leggen minder eieren en kunnen in ernstige gevallen zelfs bloedarmoede krijgen.
Hoe herken je bloedluis bij kippen?
Bloedluis is klein, ongeveer 0,7 millimeter, maar met het blote oog zichtbaar. Na een bloedmaaltijd zijn de mijten rood van kleur. Overdag zijn ze moeilijk te vinden omdat ze zich verstoppen. Het makkelijkste is om ‘s nachts met een zaklamp het hok in te gaan: dan zie je de mijten actief rondlopen op de kippen of in de naden van het hok.
Overdag kun je de binnenkant van het hok controleren door een wit vel papier langs de naden en kieren te halen. Kleine rode of donkere vlekjes op het papier zijn een duidelijk teken van bloedluis. Kijk ook onder de legnesten en langs de zitstokken, want dat zijn favoriete verstopplekken.
Kippen die veel last hebben van bloedluis vertonen herkenbaar gedrag: ze krabben vaker, zijn onrustig op de stok, willen het hok ‘s avonds niet meer in, of leggen minder tot helemaal geen eieren meer. Bleke kammen en lellen kunnen op bloedarmoede wijzen door een zware besmetting.
Bloedluis bij kippen bestrijden: stap voor stap
Een effectieve aanpak begint bij het hok, niet bij de kip zelf. De mijten leven grotendeels buiten de kip en komen alleen ‘s nachts even voeden. Behandel je alleen de kippen, dan mis je het grootste deel van de populatie.
- Hok leegmalen en grondig schoonmaken. Haal alle kippen tijdelijk weg. Verwijder alle strooisel, zaagsel en mest. Spoel het hok af met een hogedrukspuit.
- Kit alle naden en kieren dicht. Dit is een van de effectiefste preventieve maatregelen. Bloedluis vermenigvuldigt zich het snelst in kleine spleten en hoeken.
- Behandel het hok met een middel tegen bloedluis. Er zijn hiervoor toegestane middelen op basis van pyrethrine of spinosad verkrijgbaar bij dierenspeciaalzaken. Volg de gebruiksaanwijzing strikt op en zorg dat het hok droog is voordat de kippen terugkeren.
- Gebruik diatomeeënaarde (kiezelgoer). Dit natuurlijke poeder beschadigt de buitenkant van de mijt, waardoor die uitdroogt. Strooi het in naden, langs zitstokken en in het strooisel. Let op: gebruik een stofmasker bij het aanbrengen, want inademing is schadelijk voor mensen en dieren.
- Herhaal de behandeling. Bloedluiseieren overleven veel behandelingen. Herhaal de aanpak na 7 tot 10 dagen om ook de uitgekomen larven te raken.
Wil je ook de kippen zelf behandelen, gebruik dan een middel dat speciaal voor pluimvee is goedgekeurd. Vraag bij twijfel je dierenarts om advies, zeker als je de eieren wil blijven eten, want sommige middelen hebben een wachttijd.
Voorkomen is makkelijker dan bestrijden
Een hok dat weinig schuilplaatsen biedt, geeft bloedluis minder kans om zich te vestigen. Gebruik uitneembare legnesten, zodat je ze makkelijk kunt schoonmaken en controleren. Kit naden en kieren regelmatig bij. Voeg nieuwe kippen altijd eerst toe na een quarantaineperiode, want bloedluis verspreidt zich gemakkelijk van dier naar dier en via besmet materiaal zoals tweedehands hokken of gereedschap.
Strooi regelmatig een dunne laag diatomeeënaarde in het strooisel en langs de zitstokken als preventieve maatregel. Controleer het hok minstens eens per twee weken, ook als er geen klachten zijn. Hoe eerder je een besmetting ontdekt, hoe minder tijd en moeite de bestrijding kost.
Wanneer schakel je een dierenarts in?
Bij een lichte besmetting kom je er in de meeste gevallen zelf uit met schoonmaken en een goed middel. Schakel een dierenarts in als je kippen zichtbaar verzwakt zijn, bleke kammen hebben of als de besmetting ondanks herhaalde behandeling niet verdwijnt. Een dierenarts kan ook receptplichtige middelen voorschrijven die bij zware infestaties effectiever werken dan vrij verkrijgbare producten.
Bloedluis verdwijnt niet vanzelf en wacht niet op een geschikt moment. Hoe sneller je ingrijpt, hoe minder schade voor je kippen en hoe kleiner de kans dat de populatie in je hok volledig explodeert. Een combinatie van een schoon hok, dichtgekitte naden, uitneembare legnesten en regelmatige controle is verreweg de sterkste aanpak.
